Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Someone.gif

NaamJohann Strauss jr.
Volledige naamJohann Baptist Strauss jr.
BijnaamSchani
Geboortedatum25 oktober 1825
Geboorteplaats Wenen
Overlijdensdatum3 juni 1899
Overlijdensplaats Wenen
BeroepComponist
DisciplineMuziektheater
TrefwoordenOperette
IMDb-profiel0006310
VIAF-profiel197746

Biografie

Johann Strauss jr., ook wel Johann Strauss II (1825 – 1899) was een Oostenrijks violist en componist van vele Walsen en operettes. Een paar van zijn beroemdste werken zijn An der schönen blauen Donau, de Kaiserwalzer, Wo die Zitronen blűhen, Wiener Blut, Künstlerleben, de Tritsch Tratsch Polka, Rosen aus dem Süden, Morgenblätter, Pizzicatopolka en de operettes Die Fledermaus en Der Zigeunerbaron.

Zijn vader, de componist Johann Strauss sr., wilde niet dat hij musicus zou worden. Hij studeerde als kind stiekem viool, onder anderen bij de grootste 'rivaal' van zijn vader, Joseph Lanner. Hij heeft ook les gevolgd bij de Weense professor in compositieleer Dreschler, die bekend is geworden door zijn theaterlied "Bruderlein fein". Johann Strauss jr. kon zich pas echt gaan toeleggen op een carrière als componist, toen Johann sr. in 1842 de familie verliet.

Johann jr. (door zijn familie doorgaans "Schani" genoemd) kwam uit een muzikale familie. Zijn vader Johann Strauss sr. en broers Josef en Eduard waren eveneens componisten, maar Johann jr. is met voorsprong de bekendste.

Dit wekte een niet geringe jaloezie op bij zijn beide broers, met name bij Eduard. Maar objectief muzikaal gezien stak "Schani" met kop en schouders boven het niveau van zijn broers uit. De composities van Josef en Eduard zijn weliswaar verdienstelijk te noemen, maar missen de geniale en verrassende wendingen van de composities van Johann jr.

Gedurende zijn leven was hij al bekend als de walskoning en de populariteit van de Weense wals is voor een belangrijk deel aan hem te danken. De Weense wals werd in de tijd waarin Johann Strauss jr. leefde voornamelijk in danszalen gespeeld. Het is uitsluitend aan Johann Strauss jr. te danken dat de Weense wals van het niveau van de danszaal naar het concertpodium getild werd.

Hij streefde zijn vader als componist (met als beroemdste werk de Radetzky Marsch) snel voorbij en beleefde successen op tournees door Oostenrijk, Polen, Duitsland, Rusland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Italië.

Hij werd gewaardeerd door prominente componisten uit zijn tijd, waaronder Johannes Brahms, een persoonlijke vriend.

Johann Strauss jr. stierf op 73-jarige leeftijd aan een longontsteking.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een link naar een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gebracht, c.q. die in Nederland te zien zijn geweest en waarbij hij geregistreerd werd als de componist van de muziek, voor zover geregistreerd in de Productiedatabase.

 
Groot militair concert - Amsterdam Stadsschouwburg - 1838-02-22
Der Carneval in Rom - Gebroeders van Lier - 1874-12-25
Die Fledermaus - Gebroeders van Lier - 1876-10-01
Cagliostro - Gelegenheidscombinaties - 1876-12-07
Die Fledermaus - Gebroeders van Lier - 1878-10-02
Der Carneval in Rom - Gebroeders van Lier - 1878-10-20
Der Carneval in Rom - Gebroeders van Lier - 1879-10-31
Die Fledermaus - Gebroeders van Lier - 1880-01-20
Die Fledermaus - Gebroeders van Lier - 1880-10-26
Eine Nacht in Venedig - Deutschen Operetten-und Ballet-Gesellschaft - 1885-09-05
't Carneval te Rome - Gezelschap Prot en Zn. - 1886-01-28
Der Zigeunerbaron - Hoogduitsche Opera - 1886-11-10
De Zigeunerbaron - Hollandsch Opera-Gezelschap - 1886-12-18
Der Zigeunerbaron - Oostenrijksche Operetten- en Ballet Gezelschap - 1891-04-20
Die Fledermaus - Oostenrijkse Operetten- en Ballet Gezelschap - 1891-10-09
Der Carneval in Rom - Oostenrijksche Operetten- en Ballet Gezelschap - 1891-10-11
Die Fledermaus - Österreichische Operetten-Gesellschaft - 1891-10-21
Prettige oorlog (Der lustige Krieg) - Oostenrijksche Operetten Gezelschap - 1892-02-27
De prettige oorlog (Der lustige Krieg) - Oostenrijksche Operetten- en Ballet Gezelschap - 1892-02-27
Morgenblätter - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1895-12-30
Waldmeister (Mei-kruid) - Duitsche Opera en Operette - 1896-10-18
De zigeunerbaron - Nederlandsche Opera - 1899-12-19
De vledermuis - Afdeling Opera Amsterdamsch Lyrisch Tooneel - 1901-10-21
Die Fledermaus - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1904-01-09
Die Fledermaus - Original Wiener Operette o.l.v. Heinrich Zeller - 1904-10-16
Wiener Blut - Original Wiener Operette o.l.v. Heinrich Zeller - 1904-10-28
De Vledermuis - Nederlandsch Operette Gezelschap - 1904-12-08
Der Zigeunerbaron - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1905-02-01
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1905-03-17
Die Fledermaus - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1905-04-18
Der Zigeunerbaron - Original Wiener Operette o.l..v Heinrich Zeller - 1905-10-31
Die Fledermaus - Wiener Operetten Gesellschaft - 1906-10-26
1001 nacht - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1906-12-22
Die Fledermaus - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1907-02-12
Wiener Blut - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1907-03-26
Der Zigeunerbaron - Wiener Operetten Ensemble o.l.v. Miksa Préger - 1907-10-01
1001 Nacht - Wiener Operetten Ensemble o.l.v. Miksa Préger - 1907-11-o2
Eine Nacht in Venedig - Wiener Operetten Ensemble o.l.v. Miksa Préger - 1907-11-16
Die Fledermaus - Wiener Operetten Ensemble o.l.v. Miksa Préger - 1907-11-23
Wiener Blut - Wiener Operetten Ensemble o.l.v. Miksa Preger -1908-01-11
Die Fledermaus - Edmund's Deutsche Operette - 1909-11-07
Der Zigeunerbaron - Edmund's Deutsche Operette - 1910-03-30
Reiche Maedchen - Edmund's Deutsche Operette - 1910-11-12
Frau! Schau' Wem (Waldmeister) - Neues Wiener Operetten Ensemble - 1910-12-10
Die Fledermaus - Edmund's Deutsche Operette - 1911-02-23
Der Zigeunerbaron - Het Duitsche Tooneel - 1912-01-26
Die Fledermaus - Deutsches Theater - 1912-03-13
De Vledermuis - N.V. Nederlandsche Opera en Operette - 1912-06-01
Wiener Blut - Wiener Operette van Georg Braun - 1912-06-16
Die Fledermaus - Wiener Operette van Georg Braun - 1913-09-24
Die Fledermaus - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1913-12-13
De Zigeunerbaron - Nederlandsch Operette Gezelschap - 1916-06-20
De Vleermuis - Solisten Ensemble van de Nederlandsche Opera o.l.v. Henri Engelen - 1917-05-05
Die Fledermaus - Gelegenheidscombinaties - 1918-11-30
De Vledermuis - Steiner Kaiser's Wiener Operette - 1922-02-10
Die Fledermaus - Ronacher Theater Weenen - 1926-07-30
Die Fledermaus - Miksa Préger's Wiener Operette -1926-09-24
Die Fledermaus - Fritz Hirsch Operette - 1928-07-07
Die Fledermaus - Wagnervereeniging - 1930-01-21
Walzer aus Wien - Fritz Hirsch Operette - 1931-08-04
De Zigeunerbaron - Stadttheater Mainz - 1931-09-15
Die Fledermaus - Opera Studio - 1934-01-29
Die Fledermaus - Fritz Hirsch Operette - 1934-11-16
Bunter Reigen - Berlijn Deutsches Opernhaus - 1940-02-05
Perpetuum mobile en Kaiserwalzer - Dansgroep Yvonne Georgi - 1940-07-14
Wiener Walzer - Dansgroep Yvonne Georgi - 1940-07-15
Die Fledermaus - De Haagsche Operette - 1940-10-05
Geschichten aus dem Wienerwald - Het Nederlandsch Ballet - 1940-11-15
Die Fledermaus - Nederlandsche Operastichting - 1940-12-19
De Zigeunerbaron - N.V. Nederlandse Opera - 1941-02-05
Dansmiddag - Dansgroep Netty van der Valk - 1941-03-05
Dansavond Steffa Wine - Steffa Wine - 1941-03-11
Programma Rivièra-Hal - Dansgroep Netty van der Valk - 1941-05-17
Balletavond van Gretel van Bruggen en haar Dansgroep - Gretel van Bruggen - 1941-06-15
Eine Nacht in Venedig - Duisburger Oper - 1941-10-09
Eine Nacht in Venedig - Duisburger Oper - 1941-10-11
Der Zigeunerbaron - Stadttheater Dortmund - 1941-10-23
Dansavond Dansgroep Netty van der Valk - Dansgroep Netty van der Valk - 1942-03-16
Intermezzo uit Die Fledermaus (Ballet-Parade) - Gemeentelijk Theaterbedrijf Amsterdam - Afdeling Ballet - 1942-09-16
Propaganda-bijeenkomst - Orde van Goede Tempelieren - 1943-06-06
… overige resultaten
 
Der Zigeunerbaron - Operetten-Gezelschap van het Carl Schultze Theater Hamburg - 1887-09-27
Der Zigeunerbaron - Oostenrijksche Operetten- en Ballet Gezelschap - 1891-04-21
Nationale dansen - Gelegenheidscombinaties - 1901-03-08
Zum rasenden Roland - Rembrandt Theater (Amsterdam) - 1907-03-07
Groote Balletavond - Ballet Ensemble Tilly Sylon - 1936-07-19
Neerlands Bloed - Bouwmeester Revue - 1938-01-01
Suite de danses du beau Danube - Ballets de Paris - 1949-01-07
Colombinade - Ballets Jooss - 1951-12-23
Portrait Series - Productiehuis Rotterdam (Rotterdamse Schouwburg) - 2007-09-15
Die Fledermaus - Parktheater Augsburg - 2008-04-21
Die Fledermaus - Het Nederlands Marionettentheater - 2008-09-05
Wein, Weib und Gesang - Brit Rodemund - 2009-05-30
Reis om de wereld in 80 minuten - Béjart Ballet Lausanne - 2009-11-11
Die Fledermaus (zu dritt) - Fliegende Volksbüne - 2017-01-06
Eine Nacht in Venedig - Stichting Toneelschuur Producties - 2021-06-09

Bronnen